Talat Paşa Kimdir? Yardım edin kendisi iyi midir kötü müdür?

Ermenistan seyahati sonrasında kulağım Talat-Enver-Cemal Paşa diye çınlayıp duruyordu. Kimdi bu Talat Paşa neydi diye biraz bakınayım dedim kafam iyice karıştı. Ben Talat Paşa’yı inkılap tarihi derslerinden ittihat terakkici, Atatürk’le çok hoşlaşmayan jön türk amcalardan iri cüsseli biri olarak bilirdim…

Ermenilerin Enver ve Cemal Paşa ile 1915 olaylarının baş mimarı olarak çocuğundan yaşlısına nefret kustuğu Talat Paşa’nın Birinci Dünya Savaşı’ndan sonra yargılanarak ölüme (!) mahkum edildiğini,  bir Alman Denizaltısı (!) ile önce Rusya’ya Sivastopol’a ordan ayarlanan trenle Berlin’e kaçtığını, Alman başkentin lüks semti Charlottenburg’te  9 odalı evinde Mehmed Sai kimliği ile 2 yıl yaşadığını, tütün almak için dışarı çıktığında evinin hemen yanındaki sokakta Sogomon Tehliryan isimli Ermeni bir genç tarafından ensesinden iki kurşunla vurularak öldürüldüğünü, daha sonra ailesini Ermeni tehciri sırasında kaybettiğini söyleyen Ermeni gencin Alman Mahkemesi’ndeki davada aşırı tahrikten dolayı 1 günde beraat ettiğini (!), Talat’ın Berlin’deki Türk mezarlığına gömüldüğünü , sonra 1943’te Hitler’in 2. Dünya Savaşı politikası olarak Türk-Alman ilişkilerini sıcaklaştırmak (!) amacıyla Talat’ın kemiklerini Türkiye’ye gönderdiğini, Bakanlar Kurulu kararı ile Talat Paşa’nın Şişli Hürriyet-i Ebediye Şehitliği’ne  görkemli bir askeri devlet töreni ile (!) gömüldüğünü öğrenince bi dakka bi dakka Talat Paşa noluyor dedim. Meğer ben Istanbul’dayken 2 yıl boyunca Talat’ın yanından geçmişim hergün.

Önce atladım Şişli Abide-i Hürriyet Tepesi’ne gittim. İstanbul’un göbeğinde olan bu anıt herkesin geçerken gördüğü ama genelde kimsenin uğramadığı bilmediği bir yer.  30 Mart vakasında ölenler için yapılmış olan bu anıt, bir nevi Osmanlı zamanının taksimi, anıtkabiri, Osmanlı’da özgürlüğün aydınlığın simgesi…  Özgürlükçülerin toplandığı, gericilere şeriatçılara karşı protestoların yapıldığı devrimciliğin sembolü bir yer.  Talat’ın mezara doğru bir bakayım derken bir baktım aa Enver Paşa da ordaymış.

Şimdi Erivan’da soykırım müzesinde Talat Paşa’nın tehcirde çocuk ve kadınların öldürülmesine ilişkin Halep’e gönderdiği telgraf var (bu da spekülatif bir konu sonradan belgenin sahte olduğu ortaya çıkmış ama neyse uzatmıyorum).  Tehcirle ilgili olarak daha sonra Talat Paşa’nın 15 x 10 cm ebatlı kara kaplı defteri piyasaya çıkıyor ve tehcir edilen kişilerle ilgili istatistiki bilgiler şehirlere göre tek tek not edilmiş olarak toplam 924.158 kişi olarak yer alıyor. (Talat Paşa’dan daha mı iyi bileceksiniz, adam günlük tutmuş).  Bir söylentiye göre Talat Paşa Berlin’de tehditler almaya başlayınca Alman polisi korumak istiyor, Talat diyor ki ne kadar korursanız boşuna, vurmaya karar veren vuracaktır, nitekim ben de hayatımda vurmak istediğim herkesi vurdurttum.

Şimdi önce Talat Paşa’yı öldüren Ermeni genç Sogomon Tehliryan’ın beraat ettiği Alman davasından ifadelere baktım: Yargıcın “pişman mısınız,” sorusunu Tehliryan, “hayır” diye yanıtlamış, “bir insan öldürdüm, ama katil değilim.” Sogomon’a Talat Paşa’yı niçin arkadan vurduğu sorulduğunda,  şunları söylemiş: “Öldürmeye daha önce birkaç defa teşebbüs edip önüne çıkmıştım. Ama öyle bir bakışı vardı ki, silâhımı çekemedim. Sonra da arkasından vurdum. Sogomon ilginç bir şekilde davadan beraat ediyor ve 1960’da San Francisco’da ölüyor. Hatta kendisi heykeli falan olan bir Ermeni halk kahramanı oluyor. Sonrasında ise beyanının yalan olduğu ortaya çıkmış. (hoppala yine mi komplo çıktı?)

Talat Paşa’nın mezarı yıllar sonra çöp içinde kalıp tinerci mekanına dönüşünce İstanbul Büyükşehir Belediyesi güvenlik tutuyor ve anıtı korumaya alıyor. (Burada da anıtın belediyeden alınıp askeriyeye verilmesi ve askerlerin koruması gerektiğine ilişkin tartışmalar da mevcut)  Yıllar sonra Talat Paşa’ya şaşırmış İşçi Partililer sahip çıkmış, devrimci Talat Paşa’yı anmışlar. Güvenliğe kimler ziyaret ediyor burayı başka 15 Mart’ta falan dedim, 3-5 Mason geliyor sessiz sessiz takılıp gidiyorlar dedi. (Hoppala bu nerden çıktı) Üşenmedim, oturdum Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası’nın web sitesine de girdim. Şöyle bir bakayım dedim büyük üstatlara, tesadüf ki onların da ilk büyük üstadı 1909’da Talat Paşa’ymış. Talat Paşa’nın üstüne de şimdiye kadar 30 büyük üstad gelmiş geçmiş.

Şimdi yazılacak daha çok şey var ama uzatmadan sizlere konu hakkında bilgisiz biri olarak tüm samimiyetimle soruyorum, bu Talat Paşa kimdir? Devrimci midir? İşbirlikçi midir? Tehcirci midir? Atatürk’le uyuşamaz, devleti batırır, savaşı kaybeder, yanlış kararlar verir,  idama mahkum olur, Almanlara sığınır, halen tartışmalara yol açan politikaların sorumlusudur da niye İstanbul’un göbeğinde saygın devlet büyüğümüz olarak yatmaktadır?